Kalite, bir ürün veya hizmet ile ilgili özelliklerin belirlenen veya olabilecek ihtiyaçları karşılama derecesidir. Bir ülkenin kalkınmışlık düzeyinin en inandırıcı delili, kuşkusuz ürettiği mal ve hizmetlerin kalitesidir.
Kalitenin ISO 9000 Kalite Sistem standartları serisindeki tanımı aşağıda verilmiştir.
Kalite, yapısal özellikler takımının şartları yerine getirme derecesidir.( TS EN ISO 9000:2000 )
Farklı Tanımlarla;
Kalite verimliliktir.
İşlerini yapabilmek için gerekli eğitimden geçen, ihtiyaç duyduğu araç-gereç ve talimatlarla desteklenen personelden elde edilir.
Kalite esnekliktir.
Talepleri karşılamak için değişmeyi göze almak ve bu konuda istekli olmaktır.
Kalite etkili olmaktır.
İşleri çabuk, doğru ve zamanında gerçekleştirmektir.
Kalite bir yatırımdır.
Uzun dönemde bir işi ilk defada doğru olarak yapmak, hatayı sonradan düzeltmekten daha ucuzdur.
Bir kuruluşun Toplam Kalite Yönetimi kriterleri bakımından idaresi ve kontrolü için gerekli yönetim sistemidir. Kurulacak ve sürekli yürütülecek bu sistem sayesinde iç ve dış beklentilerin karşılanması ve sürekli olarak iyileştirme sağlanması hedeflenmektedir.
Toplam Kalite Yönetimi (TKY), iç ve dış müşteri beklentilerinin aşılmasını temel olarak alan, çalışanların bilgilendirilip yetkilendirilmesini ve takım çalışmasıyla tüm süreçlerin sürekli iyileştirilmesini hedefleyen bir yönetim felsefesi olarak tanımlanıyor. Bu özelliği de onu diğer yönetim anlayışlarından farklı kılıyor.
TKY, tüm proseslerin, ürünlerin ve hizmetlerin tam katılımla geliştirilmesi, müşteri tatmininin arttırılması ve müşteri bağlılığının yaratılması amacıyla işletmede alınan sonuçların sürekli iyileştirilmesine dayanan, müşteri beklentilerini her şeyin üzerinde tutan ve müşteri tarafından tanımlanan kaliteyi, tüm faaliyetlerin yürütülmesi sırasında ürün ve hizmet bünyesinde oluşturan modern bir yönetim tarzı olarak da tanımlanabilir. Bu tanım çerçevesinde kalite, müşteri beklentilerinin karşılanması ve aşılması, kalitesizlik ise, topluma verilen zararı ifade ediyor.
Müşteri, işletmedeki süreçlerin ürettiği ürün ya da hizmeti kullanan kişi ya da kişiler olarak belirleniyor. Bunlardan organizasyon içinde yer alanlara iç müşteri, bu ürün veya hizmeti satın alanlara ise dış müşteri adı veriliyor.
TKY 'nin T 'si, toplamı; tüm çalışanların katılımını, yapılan işlerin tüm yönlerini, müşterilerin ve üretilen ürün ile hizmetlerin tümünü kapsıyor. K 'si kaliteyi; yani müşterinin bügünkü beklenti ve ihtiyaçlarını tam ve zamanında karşılayıp onlara gelecekteki beklentilerini aşan ürün ve hizmetler sunmayı ifade ediyor.
Y 'si ise; yönetimin her konuda çalışanlara liderlik yapması, çalışanlara örnek model oluşturması ve şirket çapında katılımcı yönetimin sağlanması anlamına geliyor. Bu noktada katılımcı yönetim anlayışı, her seviyedeki çalışanların önerilerini rahatça sunma imkânının olması ve şirket içinde verilecek kararlarda söz söyleme hakkının bulunması için gerekli hale geliyor.
TKY 'nin 5 temel öğesi bulunuyor. Birbirini tamamlayıcı nitelikteki bu öğelerden birinin eksikliği TKY uygulamasında önemli aksaklıklar yaratabilir:
İç ve Dış Müşteri Memnuniyeti: Rekabet avantajı sağlamak için iç ve dış müşterilerin gereksinim ve beklentilerinin karşılanıp aşılması ve müşteri memnuniyetinin hedef alınması,
Sürekli İyileştirme: Bütün süreçlerde sistematik olarak sürekli iyileştirmenin uygulanması,
Verilere Dayanma: Sistematik yaklaşım için gerekli olan somut, doğru ve sağlıklı verilerin kullanılarak işin yapılması,
Yönetimin Kararlılığı: Yönetimin TKY uygulamalarında kararlı olması ve çalışanlara her konuda liderlik yapıp, TKY uygulamalarında aktif rol oynaması,
Herkesin Katılımı: Çalışanların önerileriyle sürekli iyileştirme çabalarına ve TKY uygulamalarına katılımını ifade ediyor.
Sistem: Birbirleriyle ilişkili veya etkileşimli elemanlar takımı.
Yönetim Sistemi: Politika ve hedefleri oluşturma ve bu hedefleri başarma sistemi.
Kalite Yönetim Sistemi: Bir kuruluşu kalite bakımından idare ve kontrol için gerekli yönetim sistemi.
Kalite Politikası: Bir kuruluşun üst yönetimi tarafından, resmi olarak ifade edilen kalite ile ilgili bütün amaçları ve eğilimleridir.
Yönetim: Bir kuruluşun idare ve kontrolü için koordine edilmiş faaliyetler
Tepe Yönetimi: Bir kuruluşu en üst seviyede idare ve kontrol eden kişi veya kişiler grubu.
Kalite Yönetimi:Bir kuruluşun kalite bakımından idare ve kontrolü için koordine edilmiş faaliyetler.
Kalite Planlaması: Kalite hedeflerinin saptanmasına odaklanan gerekli çalıştırma proseslerini ve kalite hedeflerini yerine getirmek için ilgili kaynakları belirleyen kalite yönetiminin parçası.
Kalite Kontrol: Kalite yönetiminin kalite şartlarının yerine getirilmesine odaklanmış bir parçası.
Kalite Güvencesi: Kalite yönetiminin kalite şartlarının yerine getirilmesi yeteneğini arttırmaya odaklanan bir parçası.
Kalite Sisteminin Gözden Geçirilmesi: Kalite politikası ve değişen şartlara göre yeni hedefler esas alınmak suretiyle kalite sisteminin durumunun ve yeterliliğinin üst yönetim tarafından resmi olarak değerlendirilmesidir.
Düzeltici Faaliyet: Ortaya çıkan uygunsuzluk veya müşteri şikâyetlerinin gerçek sebebini araştırarak tekrarını önlemek için yapılan faaliyetlerdir.
Önleyici Faaliyet: Potansiyel bir uygunsuzluğun oluşmadan bertaraf edilmesi için yapılan faaliyetlerdir.
Sürekli İyileştirme: Şartların yerine getirilmesi yeteneğini arttırmak için tekrar edilen faaliyetler.
Etkinlik: Planlanmış faaliyetlerin gerçekleştirilmesi ve planlanan sonuçlara ulaşılma durumu.
Verimlilik: Elde edilen sonuç ile kullanılan kaynaklar arasındaki ilişki.
Akreditasyon:, ulusal veya uluslar arası kuruluşlar tarafından; laboratuarların, muayene
ve belgelendirme kuruluşlarının ulusal ve uluslar arası kabul görmüş teknik kriterlere göre
değerlendirilmesi, yeterliliğinin onaylanması ve düzenli aralıklarla denetlenmesidir.
Laboratuar Akreditasyonu: Her türlü kalibrasyon, analiz ve test hizmeti verecek laboratuarların akreditasyonudur.
İlgili doküman; TS EN ISO/IEC 17025:2000 -Deney ve Kalibrasyon Laboratuarlarının Yeterliliği İçin Genel Şartlar
Muayene Kuruluşlarının Akreditasyonu: Bir ürün veya hizmete ilişkin analiz ve deney sonuçlarını yorumlayarak belgelendiren kuruluşların akreditasyonudur.
İlgili doküman; TS EN 45004:1997- Çeşitli Tipteki Muayene Kuruluşlarının Çalıştırılması İçin Genel Kriterler
Ürün Belgelendirmesi Yapan Kuruluşların Akreditasyonu: Ürün belgelendirmesi yapan kuruluşların akreditasyonudur.
İlgili doküman; TS EN 45011:1993- Ürün Belgelendirmesi Yapan Belgelendirme Kuruluşları
İçin Genel Kriterler
Kalite Sistem Belgelendirmesi Yapan Kuruluşların Akreditasyonu: Kalite Sistem belgelendirmesi yapan kuruluşların akreditasyonudur.
İlgili doküman; TS EN 45012:1993- Kalite Sistem Belgelendirmesi Yapan Belgelendirme
Kuruluşları İçin Genel Kriterler
Personel Belgelendirmesi Yapan Kuruluşların Akreditasyonu: Personel belgelendirmesi yapan kuruluşların akreditasyonudur.
İlgili doküman; TS EN 45013:1993- Personel Belgelendirmesi Yapan Belgelendirme
Kuruluşları İçin Genel Kriterler
Avrupa Standardizasyon Komitesi (CEN) : Elektrik ve elektronik sektörleri dışındaki konularda standartlar hazırlamaktadır.
Uluslar arası Standardizasyon Örgütü (ISO): Elektrik ve elektronik sektörleri dışında uluslar arası standartlar hazırlamaktadır.
Avrupa Elektroteknik Standardizasyon Komitesi (CENELEC): Elektrik ve elektronik konularında standartlar hazırlamaktadır.
Uluslar arası Elektroteknik Standardizasyon Komitesi (EIC): Elektrik ve elektronik sektörlerinde uluslar arası standartlar hazırlamaktadır.
Avrupa İletişim Standartları Enstitüsü (ETSI): İletişim alanına giren konularda standartlar hazırlamaktadır.
1947 yılında kurulan ve yaptığı standardizasyon çalışmaları sonucu sanayiye, ticarete ve tüketicilere katkılar sağlayan ISO (International Organization for Standardization) Uluslararası Standard Organizasyonudur.
EN (Europeane Norm), Avrupa Standartlarının kısaltmasıdır. EN Avrupa Birliği? nde Standartlar arasında harmonizasyonu sağlamak için oluşturulmuştur.
Belirli bir faaliyetten ekonomik fayda sağlamak üzere, bütün ilgili tarafların katkı ve işbirliği ile belirli kurallar koyma ve kuralları uygulama işlemidir.
Laboratuar hizmetinin, muayenenin, ürün, sistem veya personelin belirli bir Standard veya teknik düzenlemeye uygun olduğunun yazılı olarak üçüncü taraf (bağımsız) bir kurum veya kuruluş tarafından belirlenmesi faaliyetidir
Belgelendirme kuruluşları; akreditasyona esas konulardan olan kalite yönetim sistemlerinin firmalarda ISO 9000 standart gereksinimlerine uygun olarak kurulup, işletilmekte olduğunu denetleyen ve bunu bir belge ile Dokümante eden organizasyonlardır.
Belgelendirme yapmaya yetkili ve verdiği sertifikaları ulusal ve uluslararası pazarda kabul görür, akredite bir belgelendirme kuruluşu seçmelisiniz. Bu amaçla; çalışacağınız belgelendirme kuruluşunun akreditasyon belgesini isteyiniz ve akreditasyon belgesinin kapsamını inceleyiniz. Belgelendirme Kuruluşunun Türkiye’deki belgelendirme faaliyetleri kapsamında, kuruluşunuzun faaliyetleri yer almakta mıdır, eğer yoksa verdiği belge tanınır bir belge değildir.
Yabancı kökenli olup da ülkemizde faaliyet gösteren ve belgelendirme faaliyeti yapan kuruluşlar; Avrupa Akreditasyon Birliği (EA) üyesi bir ulusal akreditasyon kuruluşu tarafından akredite edilmiş ve ilgili firmanın Türkiye'deki uzantısı da bu akreditasyon kapsamında yer almakta ise, bu belgelendirme kuruluşlarının Türkiye'deki müşterilerine hizmet vermelerinde bir sakınca bulunmamaktadır.
EA'nın sorumluluk alanı dışındaki diğer dünya ülkelerinden her hangi birinde faaliyet gösteren bir belgelendirme kuruluşu, Türkiye'de belgelendirme çalışması yapmış ve bu kuruluşu akredite eden taraf da EA'nın karşılıklı tanınma anlaşması yaptığı bir bölgesel akreditasyon kuruluşuna üye ise burada da belgelendirme kuruluşunun yeterliliği hususunda bir sorun ortaya çıkmayacaktır.
Bununla beraber; yurtdışından yapılacak olan akreditasyona göre, ülkemizde var olan akreditasyon sisteminden ( TÜRKAK ) alınacak akreditasyon belgelendirme kuruluşunun stratejik bir kararı olmakla sınırlıdır.
ISO 9000 belgelendirme denetimi; Belgelendirme Kuruluşu adına baş denetçi tarafından yönetilen, denetim ekibi ve kuruluş yöneticilerinin katıldığı açılış toplantısı ile başlar. Açılış toplantısında denetlenen firma ise; üst yönetim, Kalite Yönetim Temsilcisi ve ISO 9000 standardının kurulması, geliştirilmesi ve işletilmesinden sorumlu diğer yönetici veya çalışanlar tarafından temsil edilir. Toplantıda denetçiler ISO 9000 denetim sürecini açıklar, denetim programını karşılıklı onaylar ve denetimle ilgili diğer konuları konuşurlar. Denetim esnasında denetçiler programa uygun olarak değişik departmanların denetimi için ayrılırlar. Her denetçi genellikle kuruluştan bir refakatçi ile birlikte denetimi sürdürür. Refakatçiler, genellikle ISO 9000 sisteminin kurulması, geliştirilmesi ve işletilmesinden sorumlu kişilerdir. Bu kişiler, Kalite Yönetim Temsilcisi ve personeli, küçük kuruluşlarda ise bazı durumlarda yönetim personeli olabilir. Denetim, denetim ekibinin denetim sonucunu açıkladıkları kapanış toplantısı ile sona erer. Kapanış toplantısına, açılış toplantısında firmayı temsil etmesi gereken tüm personelin katılması gerekir. Açılış toplantısına katılamayan ilgili personelde katılabilir.
ISO 9001:2000 revizyonu 6 adet Dokümante edilmiş prosedür istiyor. Ancak bu çalışma ile sistem gerekleri tamamen karşılanıyor anlamı çıkartılmamalıdır. Kalite sisteminizin etkinliği için gerekli olan proseslerin yerine getirilmesi açısından ilave dokümanlara (prosedür, talimat, form, iş akış şemaları, vb.) ihtiyacınız olabilecektir. İlave dokümanların sayısı, firmanızın büyüklüğüne, yapısına, proseslerinizin karmaşıklığına bağlı olacaktır.
Mevcut kalite sistemi başarılı bir şekilde gerçekleştiriliyorsa sadece kapsam açısından farklılıklara odaklanıp (örneğin; müşteri memnuniyeti, verilerin analizi ve sürekli gelişme vb.) bunları mevcut sisteme/dokümanlara entegre etme yeterli olacaktır.
Müşteri memnuniyeti firmaları yönlendiren en önemli kriterlerden bir tanesidir. Ürünün, müşteri ihtiyaçlarını ve beklentilerini karşılayıp karşılamadığının tespiti için, müşteri memnuniyetinin ölçüsünün tespiti gerekir. Kuruluşların gelişimi, müşteri memnuniyetini artırmak için gerekli önlemlerin alınmasıyla artacaktır.
Girdileri alıp bir çıktıya dönüştüren her bir aktivite veya operasyon proses (süreç) olarak isimlendirilebilir. Bir prosesin çıktısı genellikle bir sonraki prosesin girdisi olarak sistemi etkileyecektir. Bir kuruluşta proseslerin sistematik tespiti ve yönetimi proses yaklaşımı olarak ifade edilir. Revize edilen standart proses yaklaşımını esas almıştır.
ISO 9001:2000 revizyonu, kuruluşlara tüm ürünlerini belgede tanımlı olan kapsama dâhil etme zorunluluğu getirmiyor. Ancak, kapsama dâhil edilen ürünler ISO 9001: 2000 standardının uygulanabilen tüm şartlarını yerine getirmek zorundadır. Standart; uygulaması olmayan ve konuyla ilgili müşteri istekleri ve yasal mevzuata aykırı olmaması koşuluyla, bazı maddelerin belge kapsamında hariç tutulmasına müsaade etmektedir. Ancak kuruluş, uygulaması olmayan (hariç tutulan) maddelerin neden uygulanmadığının haklı gerekçelerini Dokümante etmek zorundadır, bu koşul yalnızca standardın 7. maddesi için geçerlidir.
Tasarım, kalite yönetim sistem belgesi kapsamındaki ürünler için, müşteri istekleri ve yasal mevzuata göre bir koşul değil veya ürün belirlenmiş bir tasarıma göre elde ediliyorsa, kuruluşlar ISO 9001:2000 standardına göre belgelendirilebilecektir. Bu durumda hariç tutulan konular ve gerekçeleri kalite el kitabında açıklanacak, ayrıca hariç tutulan faaliyetler belge kapsamında belirtilecektir.
Kalite yönetim sistem belgesi kapsamını belirlerken, müşterilerinizi yanılgıya düşürecek ifadelerden kaçınmalı ve kapsam dâhilindeki ürün çeşitleri ve ürün gerçekleştirme prosesleri ile ilgili yeterli ifadeler bulunmalıdır.
Kalite politikası kuruluşun anayasasıdır. Kaliteyi doğrudan etkileyen özellikle politikanın uygulanmasından sorumlu yönetim kadrosu başta olmak üzere her kademe çalışanın kalite politikasını ve bu kapsamda üzerine düşen görev, yetki ve sorumlulukları bilmesi gereklidir.
Kuruluşların kalite yönetim sistemlerinde aksi bir ifade bulunmadığı takdirde, tedarikçilerini denetlemesi şart değildir. Standart tedarikçilerinizi için seçim kriterleri oluşturmanızı ve bu kriterlere uygun olarak değerlendirmenizi ön görür. Ancak tedarikçilerinizden sağlayacağınız ürün/hizmet kalitesinin artırılması yönünde değerlendirme kriterleri arasına yerinde denetim şartını koyabilirsiniz. Tedarikçinizin gelişimi, sağlamakta olduğunuz ürün/hizmet kalitesinin de gelişimi olacaktır.
ISO 9000 standardı zorunlu bir standart değildir, ancak müşterileriniz için tercih sebebi olabilir. Rekabette üstünlük sağlamak için ISO 9000 belgesi gizli bir zorunluluk olarak ortaya çıkmaktadır.
Belgelendirme yapmaya yetkili ve verdiği sertifikaları ulusal ve uluslararası pazarda kabul görür, akredite bir belgelendirme kuruluşu seçmelisiniz. Bu amaçla; çalışacağınız belgelendirme kuruluşunun akreditasyon belgesini isteyiniz ve akreditasyon belgesinin kapsamını inceleyiniz. Belgelendirme Kuruluşunun Türkiye’deki belgelendirme faaliyetleri kapsamında, kuruluşunuzun faaliyetleri yer almakta mıdır, eğer yoksa verdiği belge tanınır bir belge değildir.
Yabancı kökenli olup da ülkemizde faaliyet gösteren ve belgelendirme faaliyeti yapan kuruluşlar; Avrupa Akreditasyon Birliği (EA) üyesi bir ulusal akreditasyon kuruluşu tarafından akredite edilmiş ve ilgili firmanın Türkiye'deki uzantısı da bu akreditasyon kapsamında yer almakta ise, bu belgelendirme kuruluşlarının Türkiye'deki müşterilerine hizmet vermelerinde bir sakınca bulunmamaktadır.
EA'nın sorumluluk alanı dışındaki diğer dünya ülkelerinden her hangi birinde faaliyet gösteren bir belgelendirme kuruluşu, Türkiye'de belgelendirme çalışması yapmış ve bu kuruluşu akredite eden taraf da EA'nın karşılıklı tanınma anlaşması yaptığı bir bölgesel akreditasyon kuruluşuna üye ise burada da belgelendirme kuruluşunun yeterliliği hususunda bir sorun ortaya çıkmayacaktır.
Bununla beraber; yurtdışından yapılacak olan akreditasyona göre, ülkemizde var olan akreditasyon sisteminden alınacak akreditasyonun, maliyet ve hızlı intikal yönüyle elbette ki üstünlükleri olacaktır. Dolayısıyla; yakın bir vadede ülkemizde faaliyet gösteren belgelendirme kuruluşları TÜRKAK’a dönüş yaparak buradan da akredite olmayı kendileri için bir kolaylık olarak göreceklerdir.
Not: Bu soru ve cevap TÜRKAK web sayfasından alınmıştır
04.01.2002 tarihinde Kabul edilen 4734 sayılı Kamu ihale kanunu 01.01.2003 tarihinde yürürlüğe girecektir. Bu kanunun 10. maddesi aşağıdaki gibidir.
MADDE 10.- İhaleye katılacak isteklilerden, ekonomik ve mali yeterlik ile mesleki ve teknik yeterliklerinin belirlenmesine ilişkin olarak aşağıda belirtilen bilgi ve belgeler istenebilir:
b) Mesleki ve teknik yeterliğin belirlenmesi için;
8) İhale konusu işin ihale dokümanında belirtilen standartlara uygunluğunu gösteren, uluslararası kurallara uygun şekilde akredite edilmiş kalite kontrol kuruluşları tarafından verilen sertifikalar,”
Bu maddeden görüleceği üzere kamu ihalelerine katılacak firmalar belgelendirme firmalarını seçerken uluslararası kurallara uygun şekilde akredite edilmiş belgelendirme kuruluşlarını seçmelidirler.
ISO 9000 belgelendirme denetimi; Belgelendirme Kuruluşu adına baş denetçi tarafından yönetilen, denetim ekibi ve kuruluş yöneticilerinin katıldığı açılış toplantısı ile başlar. Açılış toplantısında denetlenen firma ise; üst yönetim, Kalite Yönetim Temsilcisi ve ISO 9000 standardının kurulması, geliştirilmesi ve işletilmesinden sorumlu diğer yönetici veya çalışanlar tarafından temsil edilir. Toplantıda denetçiler ISO 9000 denetim sürecini açıklar, denetim programını karşılıklı onaylar ve denetimle ilgili diğer konuları konuşurlar. Denetim esnasında denetçiler programa uygun olarak değişik departmanların denetimi için ayrılırlar. Her denetçi genellikle kuruluştan bir refakatçi ile birlikte denetimi sürdürür. Refakatçiler, genellikle ISO 9000 sisteminin kurulması, geliştirilmesi ve işletilmesinden sorumlu kişilerdir. Bu kişiler, Kalite Yönetim Temsilcisi ve personeli, küçük kuruluşlarda ise bazı durumlarda yönetim personeli olabilir. Denetim, denetim ekibinin denetim sonucunu açıkladıkları kapanış toplantısı ile sona erer. Kapanış toplantısına, açılış toplantısında firmayı temsil etmesi gereken tüm personelin katılması gerekir. Açılış toplantısına katılamayan ilgili personelde katılabilir.
Bu kuruluşun ISO 9001:2000 standardının gereklerini ne oranda karşıladığına, kuruluşun büyüklüğüne, yapısına, proseslerinin karmaşıklığına bağlı olarak belirlenecektir.
ISO 9001:2000 Revizyonu İçin Maliyetlerle İlgili Herhangi Bir Veri Bulunuyor Mu?
2000 revizyonu standardın kuruluşa mal oluşuyla ilgili herhangi bir veri içermemektedir. ISO 9004:2000 standardı, kalite yönetim sisteminin gereklerinin karşılanması ve gelişimi için ihtiyaç duyulan finansal kaynaklarla ilgili olarak bilgiler içermektedir.
29-ISO 9001:2000 Revizyonuna Dönüşüm İçin Mevcut Kalite Sistemi Dokümantasyonumuzu Tamamen Değiştirmemiz Gerekiyor Mu?
Yeni standart müşteri memnuniyetinin ölçümü, sürekli gelişme, kaynak sağlamada hassasiyet, sistem, süreç, ürün ve hizmete ilişkin daha genişletilmiş bir ölçüm ve kalite yönetim sistemi'nin performansı hakkında tüm verilerin analizi ana başlıklarında ilave yükümlülükler getirmiştir. Mevcut kalite sisteminiz yeni standardın gereklerini tamamıyla karşılıyorsa yeni bir çalışma yapmanız gerekmiyor. Mevcut kalite sistemi dokümantasyonunuzu veya tüm prosedürlerinizi tekrar yazmanıza gerek yoktur. Ancak, Mevcut kalite sistemi dokümantasyonunuz, bu şartları karşılamıyorsa, karşılayacak şekilde bazı dokümanları revize ederek ve ilave dokümantasyonla dokümantasyonunuzu güncelleştirmeniz yeterli olacaktır.
ISO 9001:2000 revizyonu 6 adet Dokümante edilmiş prosedür istiyor. Ancak bu çalışma ile sistem gerekleri tamamen karşılanıyor anlamı çıkartılmamalıdır. Kalite sisteminizin etkinliği için gerekli olan proseslerin yerine getirilmesi açısından ilave dokümanlara (prosedür, talimat, form, iş akış şemaları, vb.) ihtiyacınız olabilecektir. İlave dokümanların sayısı, firmanızın büyüklüğüne, yapısına, proseslerinizin karmaşıklığına bağlı olacaktır.
Mevcut kalite sistemi başarılı bir şekilde gerçekleştiriliyorsa sadece kapsam açısından farklılıklara odaklanıp (örneğin; müşteri memnuniyeti, verilerin analizi ve sürekli gelişme vb.) bunları mevcut sisteme/dokümanlara entegre etme yeterli olacaktır.
Müşteri memnuniyeti firmaları yönlendiren en önemli kriterlerden bir tanesidir. Ürünün, müşteri ihtiyaçlarını ve beklentilerini karşılayıp karşılamadığının tespiti için, müşteri memnuniyetinin ölçüsünün tespiti gerekir. Kuruluşların gelişimi, müşteri memnuniyetini artırmak için gerekli önlemlerin alınmasıyla artacaktır.
ISO 9001:2000 revizyonunda tanımlanan kalite yönetim sistemi, proses yaklaşımı ve müşteri odaklılık gibi kalite yönetim prensiplerini baz almaktadır. Bu prensiplerin kuruluşta adaptasyonu ve uygulanması ile ürünün kendi şartlarını ve müşteri ihtiyaç ve beklentilerini karşılama seviyesi artacağından müşteri memnuniyeti artacaktır.
Girdileri alıp bir çıktıya dönüştüren her bir aktivite veya operasyon proses (süreç) olarak isimlendirilebilir. Bir prosesin çıktısı genellikle bir sonraki prosesin girdisi olarak sistemi etkileyecektir. Bir kuruluşta proseslerin sistematik tespiti ve yönetimi proses yaklaşımı olarak ifade edilir. Revize edilen standart proses yaklaşımını esas almıştır.
ISO 9001:2000 sertifikasyonunun başarılması için gereken süre mevcut sisteminizin yeni standardın şartlarına uyum derecesine göre değişecektir. Bunu belirlemenin bir yolu da işe Açıklık (GAP) analizi ile başlamaktır. Açıklık analizi siteminizi ISO 9001:2000 uyumlu hale getirebilmeniz için atmanız gereken adımları ortaya koyacaktır. Yapılması gerekenler belirlendikten sonra zaman ile ilgili daha sağlıklı bir tahmin yapılabilir.
Genel olarak bir kalite yönetim sisteminin oluşturulması 3 ay ile 3 yıl arasında değişebilir. Sürenin uzunluğu, çalışanların sayısı, bilgi düzeyleri, organizasyonun büyüklüğü, yapılan işin niteliği gibi çok sayıda faktöre bağlıdır.
Kalite yönetim sisteminizi oluşturduktan sonra da büyük olasılıkla üç ya da daha fazla ay müddetince beklemeniz gerekecektir. Bu süre kalite sisteminizin etkin olarak çalıştığını kanıtlamak ve yeterli performans kayıtlarını oluşturabilmek için gereklidir.
ISO yeni standardı 15 Aralık 2000 tarihinde yayımladı ve ISO uyum için kuruluşlara Mevcut standardınızı ISO 9001:2000’e yükseltmeniz için son tarih 15 Aralık 2003.
Bununla birlikte ISO 9001:2000 için Aralık 2003’e kadar beklemenizi tavsiye etmiyoruz. Henüz yeterince zaman varken gerekli hazırlıkları tamamlayarak bu işi tamamlamanız beklenmedik sürprizleri önleyecektir. Ayrıca ISO 9001:2000’i bugünden alarak bunu reklâm, haber vb. vasıtalarla duyurmanız firmanızın kaliteye verdiği önemin bir göstergesi olarak algılanacaktır.
ISO belirli bir formatı şart koşmamaktadır. ISO 9001:2000’in de kullanacağınız format tamamen size bırakılmıştır.
Kuruluşunuz kalite dokümanlarını kontrol etmek için bir prosedür geliştirmeli ve Dokümante etmelidir. Bu prosedür;
§ dağıtım öncesi dokümanların onaylanmasını,
§ kullanım yerlerinde dokümanların güncel kopyalarının bulunmasını,
§ dokümanlar güncellendikçe gözden geçirilmelerini ve tekrar onaylanmalarını,
§ dokümanların revizyon durumunun belirtilmesini,
§ dokümanlarda yapılan değişikliklerin belirtilmesini,
§ kalite dokümanlarının her türlü dış faktörden korunmasını,
§ dış kaynaklardan gelen dokümanların izlenmesini,
§ dışarıdan gelen dokümanların belirlenmesini,
§ dış kaynaklı dokümanların dağıtımının kontrolünü
§ güncelliğini yitiren dokümanların hatalı kullanımının önlenmesini,
§ muhafaza edilen güncelliğini yitirmiş dokümanların belirlenmesini,
sağlamalıdır.
Belgelendirme firmasını seçerken aşağıdaki faktörleri göz önüne almanızı tavsiye ediyoruz.
§ Belgelendirme kuruluşunun ISO 9000 sertifikalarının iş yaptığınız endüstri kolunda bilindiğinden ve değer gördüğünden emin olun.
§ Müşterilerinizin belgelendirme kuruluşunun sertifikalarından etkilendiğinden emin olun.
§ Belgelendirme kuruluşunun sizin endüstri kolunuzda ISO 9000 belgesi verme yetkisi olup olmadığını araştırın.
§ Belgelendirme kuruluşunun sizin endüstri kolunuzda kaç adet sertifika verdiğini-tecrübesini- araştırın.
§ Belgelendirme kuruluşunun tetkikleri nasıl uygulandığını açıklığa kavuşturun
§ İlk değerlendirmenin nasıl yapıldığını açıklığa kavuşturun.
§ Belgelendirme tetkikinin nasıl yapıldığını açıklığa kavuşturun.
§ Müteakip tetkiklerin nasıl yapıldığını açıklığa kavuşturun.
§ Problemlerin nasıl ele alındığını belirleyin.
§ Uygunsuzlukların nasıl ele alındığını belirleyin.
§ Belgelendirme kuruluşunun şikâyetleri nasıl ele aldığını belirleyin.
§ Belgelendirme kuruluşunun sertifikanızı iptal etmesine yol açacak koşulları belirleyin.
§ Belgelendirme kuruluşunun tetkikçilerinin uygun olduğundan emin olun.
§ Tetkikçilerin uygun eğitildiğinden emin olun.
§ Tetkikçilerin sizin endüstrinizi bildiğinden emin olun.
§ Tetkiklere uygun tetkikçilerin gönderildiğini doğrulayın.
§ Uygun tetkikçilerin ihtiyaç duyduğunuzda sizin alan ya da bölgenizde hazır olacaklarını doğrulayın.
§ Tetkik tarihlerinin sizle görüşüldükten sonra belirleneceğini doğrulayın.
§ Belgelendirme tutarını öğrenin.
§ Belgelendirme için başvurmanın ve bunu sürdürmenin size kaça mal olacağın ı öğrenin.
§ İlk değerlendirme, belgelendirme tetkiki ve müteakip tetkiklerin tutarlarını öğrenin.
§ Belgelendirme kuruluşundan müşteri listesini isteyin.
§ Belgelendirme kuruluşundan performansını değerlendirmek için referanslarını isteyin
Düzeltici Faaliyet: Tespit edilen uygunsuzluğun veya diğer istenmeyen durumun nedenini ortadan kaldırmak için yapılan bir faaliyet.
Düzeltici Faaliyet Örneği: Son bir ayda geç sevkıyatlar %1’den %8’e yükseldi (toplam sevkıyatlar içinde). Uygunsuzluğu ortadan kaldırmak için: sevkıyatların gecikmesini engellemek için bir sistem oluşturun.
Önleyici Faaliyet: Uygunsuzluk veya diğer istenmeyen durum ortaya çıkmadan önce nedenini ortadan kaldırmak için yapılan bir faaliyet.
Önleyici Faaliyet Örneği: Gelecek ay yeni üretim hattını devreye alacaksınız ve mevcut sevkıyat sisteminin yeni üretimi sevk etmek için yeterli olmadığını tespit ediyorsunuz. Faaliyet: herhangi bir problem oluşmadan artan kapasiteyi karşılayacak şekilde sevkıyat sistemini geliştirmek
Sürekli İyileşme: Bir kalite sistemini sürekli iyileştirmenin hedefi müşteri ve diğer ilgili tarafların memnuniyetini sağlamaktır.
Yaygın uygulamada belge 3 yıllığına geçerli olmak üzere verilmektedir ve 3. yılın sonunda belge yenileme denetimi yapılarak, uygun bulunur ise belgeniz yenilenmektedir. Fakat takip denetimleri sonucunda kuruluşun sistemin yürütülmesi ile ilgili üzerine düşen sorumlulukları yerine getirmediği tespit edilirse belge iptali veya belgenin askıya alınması kararı verilebilmektedir.
Kuruluş bünyesinde ISO 9000 Kalite Yönetim Sistemi kurulması, geliştirilmesi ve sürekliğinin sağlanması için yönetimin içerisinden atanan, çalışmaları yürütecek personeldir
Kuruluşun amaçladığı sistem belgelendirmesi için sistem dokümantasyonu, ilgili Standard ve yasal zorunlulukları dikkate alacak şekilde kuruluşun kendi bünyesindeki çalışanlar tarafından veya dışarıdan konusunda uzman danışmanlardan yardım alarak oluşturabilir. Çalışmalar ister kuruluş içinden çalışanlar tarafından isterse de kuruluş dışı danışman desteğiyle yürütülsün, çalışmada yer alan personelin gerekli eğitimleri alarak bu konuda yeterliliğe sahip olması çalışmaların etkinliği açısından önem teşkil etmektedir.
Kurulması düşünülen sistemle ilgili olarak; temel eğitim, dokümantasyon eğitimi, kuruluş içi tetkikçi eğitimi gibi eğitimlerin konusunda uzman eğitimcilerden alınması kuruluş için önem arz etmektedir. Bunun yanı sıra kuruluş sistem kurulması konusunda başka eğitimlere de ihtiyaç duyabilmektedir. Bu eğitimlerin neler olduğu ve planlaması, kuruluşun sahip olmak istediği sistem ve kuruluş personelinin ilgili sistemle ilgili olarak yeterliliğine göre değişiklik göstermektedir
İç denetçilerin kuruluş içi denetimleri gerçekleştirebilecek düzeyde, yeterli eğitim almış olmaları şarttır. Eğitim, konusunda yetkin dış kuruluşların düzenlediği iç denetçi eğitimine katılıp sertifikalandırılarak veya kuruluşun kendi iç denetçi eğitim ve vasıflandırma kurallarını oluşturup, denetçilerini buna uygun olarak kuruluş içinde eğitmesi ile gerçekleştirilebilir.
İlgili Standard gereği yürütülen, sistemin kuruluş içerisindeki etkinliğini ölçmek ve gerekli tedbirlerin alınmasını sağlayan incelemedir. İç tetkikte amaç, kuruluşun zayıf ve geliştirilecek yanların objektif olarak tespit edilmesi, oluşabilecek problemlerin önceden tahmin edilmesi ve sistemin geliştirilmesi amacıyla fırsatların yakalanmasıdır. Denetim periyodu, denetlenecek birim/bölüm/faaliyetin ürün/hizmet kalitesi açısından kritikliği ve geçen dönemlerde yaşanan problemlerin derecesi doğrultusunda azalıp artabilmektedir. Ancak sorunsuz bir faaliyetin dahi tutarlılığının gözlenmesi açısından yılda en az bir defa denetlenmesi faydalı olmaktadır. Denetimler objektif olarak, denetlenen bölümden bağımsız ve yeterlilik sahibi denetçiler tarafından gerçekleştirilmelidir.
Kuruluşun tanıtıcı temel bilgilerinin, müşterilerine karşı temel taahhütlerinin, kalite sistemi ile ilgili temel bilgilerin, belgelendirme kapsamının ve hariç tutmaların sunulduğu bir doküman türüdür. Kalite yönetim sistemi gereği olan ve kuruluşun kendine özel tanımlanması gereken temel süreçlerin ve etkileşiminin tanımlandığı Kalite El Kitabı, doküman sisteminde en üst seviyede olup çalışmalara kılavuzluk sağlayacak özellikte hazırlanmalıdır.
Yönetsel düzeydeki işlerin tarif edildiği dokümandır.
Operasyonel düzeydeki uygulamaların tarif edildiği dokümandır.
Elde edilen sonuçları beyan eden veya gerçekleştirilen faaliyetin delilini sağlayan
Kuruluşun faaliyetlerini yerine getirebilmek için kullandıkları kayıt araçlarıdır.
Kuruluşun faaliyetlerini gerçekleştirmede ihtiyaç duyduğu, dış kurum/kuruluşlar tarafından hazırlanan (ör: müşteri dokümanları, kataloglar, ISO 9001:2000 Standardı) ve çalışma sistemi içerisinde kullanılması gereken dokümanlardır.
Standardın öngördüğü bir şartın yerine getirilmemiş
Saptanan bir uygunsuzluğun sebebini veya diğer istenmeyen durumu yok etmek için yapılan faaliyettir.
Düzeltici faaliyet, oluşan problemin kaynaklarının giderilmesi; önleyici faaliyet ise henüz oluşmamış ancak oluşabilecek problemlerin önceden öngörülerek giderilmesidir
Belgelendirme kapsamını belirlerken, kuruluş faaliyet alanını ve iş gerçekleştirme proseslerini yansıtan bir metin seçilmeli, müşterilerinizi yanılgıya düşürecek ifadelerden kaçınmalı, ayrıca kapsam dâhilindeki ürün çeşitleri ve ürün gerçekleştirme prosesleri ile ilgili yeterli ifadeler bulunmalıdır.
ISO 9001:2000 standardı, kuruluşlara tüm faaliyetlerini belgede tanımlı olan kapsama dâhil etme zorunluluğu getirmemektedir. Ancak, kapsama dâhil edilen kuruluş faaliyetleri ISO 9001:2000 standardının uygulanabilen tüm şartlarını yerine getirmek zorundadır. Standard; uygulaması olmayan ve/veya konuyla ilgili müşteri istekleri ve yasal mevzuata aykırı olmaması koşuluyla bazı maddelerin belgelendirme kapsamında hariç tutulmasına müsaade etmektedir. Ancak kuruluş, uygulaması olmayan (hariç tutulan) maddelerin neden uygulanmadığının haklı gerekçelerini Dokümante etmek zorundadır. ISO 9001:2000'de sadece madde 7 altında tanımlı şartlar hariç tutulabilmektedir.
Hayır, dokümantasyon herhangi bir ortam veya yapıda olabilir.
Faaliyetleri neticesinde çevreye verdiği zararı en aza indirmek isteyen her türlü kurum ve işletme ISO 14000 Çevre Yönetim Sistemi'ni uygulayabilir. ISO 14000 Sadece büyük firmalarda değil, küçük ve orta ölçekli işletmelerde de uygulanabilecek bir sistemdir.
ISO 14000 Çevre Yönetim Sistemi'ni uygulayacak olan kurum; bir çevre politikası oluşturmayı, bu politikaya uygun çalışmalar gerçekleştirmeyi, çevre yönetim sistemini hedeflerle izleyerek periyodik olarak denetlemeyi ve bu çalışmalar neticesinde çevre yönetim sistemini sürekli iyileştirmeyi göze almalıdır.
ISO 14000 Çevre Yönetim Sistemi standartlar serisi genel olarak şu başlıklardan oluşmaktadır:
ISO 14001: Çevre yönetim sistemi- özellikler ve kullanım kılavuzu (çevre yönetim sistemi gereklerini tanımlayan ve belgelendirmeye tabi olan standarttır)
ISO 14004: Çevre yönetim sistemleri- sistemler ve destekleyici teknikler için genel kılavuz
ISO 14010–12: Çevre denetim prensipleri
ISO 14020–24: Çevre etiketleri ve beyanları
ISO 14031: Çevresel performans değerlendirmesi
ISO 14040–43: Hayat boyu değerlendirme
ISO 14050: Terimler ve tarifler
ISO 14060: Ürün standartlarında çevresel unsurların göz önüne alınması
Bir organizmanın var olduğu ortam ya da koşullardır
Toprak, su ve hava gibi doğal kaynakların çevresel açıdan kabul edilebilir uygulamalar yoluyla kullanılması.
Bir eylemin ya da projenin çevre bakımından yararlı olup olmadığını ve çevresel etki raporunun hazırlanması gerekip gerekmediğini belirlemek amacıyla yapılan inceleme
Yeni gelişme ve projelerin çevreye olabilecek sürekli ya da geçici potansiyel etkilerinin, sosyal sonuçları ve alternatif çözümleri de içine alacak biçimde analizi ve değerlendirilmesi.
Potansiyel olarak tehlikeli atık maddelerin çevreye boşaltılmasının asgariye indirilmesi ya da önlenmesi amacıyla kaynakların yönetimi.
OHSAS 18000 İş Sağlığı ve Güvenliği Yönetim Sistemi standartlar serisi genel olarak şu başlıklardan oluşmaktadır:
OHSAS 18001: İş Sağlığı ve Güvenliği Değerlendirme Serisi - İş Sağlığı ve Güvenliği Yönetim Sistemi Spesifikasyonu
OHSAS 18002: İş Sağlığı ve Güvenliği Yönetim Sistemleri - OHSAS 18001 Uygulama Rehberi
OHSAS 18001; ISO 9001 - Kalite Yönetim Sistemi ve ISO 14001 - Çevre Yönetim Sistemi standartları ile uyumlu olacak şekilde tasarlanmış bir standarttır. Bunun amacı; kuruluşun istemesi halinde; kalite, çevre ve iş sağlığı ve iş güvenliği yönetim sistemlerini kolayca entegre edebilmesine ve eş zamanlı uygulanmasına imkan vermektir. Böyle sistemlere Entegre Yönetim Sistemi adı verilmektedir
Tehlikeler sonucunda ortaya çıkabilecek olan her potansiyel durum bir risktir (Örn: ölüm riski, yaralanma riski, sakat kalma riski, vb).
Sıralama bakımından incelenmesi gerekirse; önce tehlike, sonrasında da bu tehlikeden kaynaklanan risk ortaya çıkar (Örn: Düşme tehlikesi sonrasında ölüm riskinin ortaya çıkması, vb).
Güvensiz hareket ve ortam koşullarından kaynaklanan ve risk taşıyan her durum bir tehlikedir (Örn: düşme tehlikesi, elektrik çarpması tehlikesi, kayma tehlikesi, vb).
Ölüme, hastalığa, yaralanmaya, hasara veya diğer kayıplara sebebiyet verebilen istenmeyen olay.
Gıda sektöründe ürün/hizmet üreten kuruluşlarda güvenli ve sağlıklı gıda üretimi için; tehlike analizi, kritik kontrol noktaları ile ilgili süreçlerin yönetilmesini ve kalite yönetim sistemi oluşturulmasını tanımlayan ISO 22000:2005 Gıda Güvenliği Yönetim Sistemi, global gıda ticaretinde uygulaması gereken bir Standard olarak geliştirilmiştir. ISO 22000:2005 dünya çapında güvenli gıda tedarik edilmesini sağlamak amacıyla düzenlenmiş yeni bir standarttır.
"Hazard Analysis And Critical Control Points (Tehlike Analizi ve Kritik Kontrol Noktaları)" kavramının kısaltılmış hali olup, gıda sektöründe, tehlike ortaya çıkmadan tedbir almayı ve yok etmeyi sağlayan ve uluslararası geçerliliği olan bir kontrol sistemidir.
Kritik kontrol noktalarını tespit edip, bu noktalarda oluşabilecek tehlikeleri kontrol altına alarak gıda güvenliğini sağlayan sistem.
Gıda zincirinde, bir gıda tehlikesini önlemek, gidermek veya kabul edilebilir bir düzeye indirmek için kontrol faaliyetine ihtiyaç duyulan yer veya proses basamağıdır. Özetle; kontrol edilmemesi durumunda kabul edilemez sağlık risklerinin ortaya çıktığı noktadır.
Gıda ürünlerinin, amaçlanan şekilde işlenmesi veya tüketilmesi halinde tüketiciye zarar vermeyeceğinin güvence altına alınmasıdır.
Gıda maddesinde bulunduğunda, gıda maddesinin güvenli olmamasına sebep olabilen kimyasal, biyolojik veya fiziksel madde / organizma.
Hangi tehlike ve şartların gıda güvenliği ile ilgili olduğuna ve dolayısıyla HACCP planında ele alınması gerektiğine karar vermek için, bu tehlike ve şartlara ve bunların bulunmasına yol açan hususlara ilişkin bilgilerin toplanması ve değerlendirilmesi çalışmalarıdır
TSE markası ilgili ürüne ait bir Türk Standardı bulunduğunda bu standarda uygunluğu ifade eder. TSEK markası ise ilgili ürüne ait bir Türk Standardı henüz olmadığı durumlarda, milletlerarası veya diğer ülkelerin standartlarına göre uygunluğu ifade eder.
TSE, TSEK, İYB ve HYB belgelerinin geçerlilik süresi 1 (bir) yıldır. Belgeler her yıl vize işlemine tabi tutulur.
TSEK markası, 556 sayılı Markaların Kullanılması Hakkında Kanun Hükmünde Kararnameye göre dört ayrı tipte tescil edilen mono gramlardır.
ISO 9001, ISO 14001 ve OHSAS 18001 aynı anda entegre olarak veya farklı zamanlarda ayrı ayrı olarak kurulabilir, Dokümante edilebilir ve uygulanabilir.
SWOT analizi incelenen kuruluşun, tekniğin, sürecin veya durumun güçlü ve zayıf yönlerini belirlemekte ve dış çevreden kaynaklanan fırsat ve tehditleri saptamakta kullanılan bir tekniktir.
ASQC: (The American Society for Quality Control- Amerikan Kalite Kontrol Kurumu): 2. Dünya Savaşı sırasında savunma malzemelerinin kalitesini geliştirme çabalarının bir sonucu olarak 1946’da kurulmuş, ABD’nin önde gelen kalite kuruluşu olma niteliğini korumuştur. Günümüzde dünya çapınada kullanılan kalite yöntemlerinin coğunu ASQC başkanları ve üyeleri geliştirmiştir.
ABD, Kanada ve 63 ülkeden yaklaşık 60,000 kişisel, 500 kuruluş üyesi vardır. Kişisel üyeleri arasında W.E. Deming, J.m. Juran, P.B. Crosby, AV. Feigenbaum, wa. Shewart gibi bu alanda önder isimler yer almıştır.
Bünyesindeki 13 teknik bölüm, 12 teknik komite ve 200 bölüm ya da yerel birim aracılığıyla görev yapmaktadır.
ASQC’nin baslıca görevleri şunlardır:
1-Kalite Teknolojisindeki yeni gelişmeleri tanıtmak,
2-Varolan teknoloji uygulamalarını geliştirmek,
3-Kalite ve kaliteyi meslek seçenler için standartlar hazırlamak,
4-Kalite ve kalite ile ilgili isimlerde eğitim imkânları sağlamak,
5-Konferanslar ve seminerler düzenlemek, düzenlenmesini özendirmek,
6-Kaliteyi meslek seçenler için standartlar hazırlamak,
7-Yayım ve enformasyon programı yürütmek.
ASQC: Birleşik Devletler Ticaret Bakanlığı, Ulusal Standartlar ve Teknoloji Enstitüsü’nce düzenlenen ve “Kalite’nin Nobel Ödülü” diye nitelenen Ulusal Kalite Ödülü çalışmasında katkıda bulunmaktadır.
ASQC’nin önemli girişimlerinden biri de Amerikan Kalite Kurumudur. Bu kurum, Amerika ürün ve hizmetlerinin dünya çapında rekabet üstünlüğü sağlamasını amaçlayan araştırma bursları, burs programları, belgesel filmler vb. Faaliyetlerde bulunur.
JUSE: (Japanese Union of Scientists and Engineers-Nippon Kagaku Gijutsu Renmei-Japon Bilim Adamları ve Mühendisleri Birliği): JUSE; Japon Bilim Adamları ve mühendislerinin girişimiyle 1946’da kuruldu. 1962’de ise bir kamu kuruluşuna dönüştürüldü. JUSE’nin amaçları üç ana başlıkta:
1-Çeşitli bilim ve teknoloji alanlarında işbirliği yaptığı bilim adamları ve mühendisleri bilimsel ve teknolojik ilerlemelerle ilgisini uyandırmak, geliştirmek ve bu yeniliklerin uygulanmasını sağlamak.
2-İleri bilim ve teknoloji konusunda yurt içi ve yurt dışında bilgi alışverişlerinde bulunarak sanayinin gelişmesine katkıda bulunmak.
3-Bu etkinlikler yoluyla dünya barışına ve insan soyunun çıkarına hizmet etmek.
JUSE’nin 1600 bilim adamı ve mühendisiyle işbirliği yaparak 250 komite arcılığıyla yürüttüğü çalışmalar şu ana başlıklarda toplanabilir:
a-Araştırma ve geliştirme
b-Eğitim
c-Tanıtma
d-Uluslararası ilişkiler,
e-Sempozyum ve konferanslar,
f-Diğer Hizmetler
EOQ: (Europen Organization for Quality- Avrupa Kalite Örgütü): EOQ, 1957 yılında Batı Avrupalı beş ülkenin kalite uzmanlarınca EOQC-Avrupa Kalite Kontrol Örgütü adıyla kuruldu.
Sonraki yıllarda 25 ülkeden birer kalite kuruluşunun üye olduğu EOQC, BÜYÜK BİR Avrupa örgütüne dönüştü. 1980’li yıllarda adındaki “kalite kontrol” ifadesinin sınırlayıcı bir anlam oluşturduğu kanısıyla 1988 yılında adını EOQ-Avrupa Kalite Örgütü olarak değiştirdi.
EOQ temel amacı, ürün ve hizmet kalitesinde etkili gelişme sağlayacak bilimsel ve teknik bir Avrupa kuruluşu olmaktır. Ürün ve hizmetlerin güvenirliğini geliştirmek için kalite kontrol konusundaki düşünce ve teknikleri uygun araçlar kullanarak geliştirmek, tanıtmak, geniş şekilde duyurmak ve özendirmek ise EOQ’ nun yakın hedefleridir.
Amaçları, ürün ve hizmetlerin kalite güvenirliği ile ilgilenen etkin kuruluşlar, gruplar ve kişilerle ilişki kurar ve bu ilişkileri korur.Araştırma, talimat, görüş, deneyim, doküman ve yayım alış-verişi konusunda işbirliğini özendirir. Konferanslar, seminerler, kurslar düzenler.
WOQ: ( World Quality Council, Dünya Kalite Konseyi): KAMK(Kalite ve Akreditasyon Milli Konseyi ‘nin 13.9.1996 tarihinde kurucu üyesi olduğu Olan Dünya Kalite Teşkilatı’nın 29 üyesi bulunmaktadır. WQC’nın temel amaç ve prensipleri şunlardır: Uluslararası arenada çalışan tüm kalite kuruluş ve uzmanları arasında karşılıklı işbirliği sayesinde birleştirilmiş kalite yönetim sistemi mantığı, teorisi ve pratiğinin öğrenilmesi ve uygulanmasını destekleyerek hayatın kalitesini artırmak.
Temel Prensipleri:
Daha önce ele alınan konularda dublikasyon yapmamak,
Ele alınacak konuların global olmasına özen göstermek,
Üyelerin konumlarına göre proje üretmek,
Projelerin uygulanmasında tüm üyelerin katılımını sağlamak,
Toplumun faydalanması ve gerekli tedbirlerin alınması için proje sonuçlarını en geniş şekilde duyurmak,
Benzer amaçları olan diğer kuruluşlarla işbirliği yapmak.
EOTC: ( European Organization For Testing And Certification, Avrupa Teest ve Belgelendirme Organizasyonu): Avrupa ekonomik alanında malların serbest dolaşımını sağlamak ve pazarda tam rekabeti kolaylaştırmak için EOTC uygunluk değerlendirmesi işiyle ilgili bütün taraflar arasında karşılıklı güvenin oluşmasını amaçlamaktadır. Uygunluk değerlendirmesi için odak noktası olarak EOTC Avrupa harmonize edilmiş belgelendirme sisteminin ve karşılıklı tanıma anlaşmalarının geliştirilmesini teis ve teşvik etmektedir. AT+EFTA ülkelerinden 16 üyesi, Avrupa Organizasyonlarından 14 üyesi vardır.
CEN:(Commite European de Normalizatıon,Avrupa Standardizasyon Komitesi): 1961 yılında 6 at VE 7 EFTA ülkesinin standardizasyon kuruluşları tarafından kurulmuştur.
CEN yapısında CEN üyeleri Bağlı Üye statüsündeki AT ve EFTA üyesi olmayan ülkelerin standart teşkilatları, AT, ETFA, CENELEC, ETSI ve ortak üyeler(oy hakkı yok) CEN genel kurulunda temsil edilir.
Avrupa’ da standardizasyon çalışması, Avrupa Elektronik Standardizasyon Komitesi (CENELEC) Avrupa Telekomünikasyon Standartları Enstitüsü (ETSI) ve CEN tarafından yürütülmektedir. Diğer iki kuruluşun faaliyet alanına giren elektronik ve telekomünikasyon sektörleri haricinde kalan alanlarda standardizasyon çalışmaları CEN tarafından yürütülmektedir. Ayrıca CEN, CENELEC ve ETSI arasında imzalanan anlaşma gereği bu üç kuruluş belli ortak konularda ortak çalışma yaparak standart hazırlayabilmektedir.
CENELEC: (European Committee for Electrotechnical,Avrupa Elektroteknik Standardizasyon Komitesi): 1973 yılında Belçika hukuku altında kar amacı güdülmeden kurulmuştur. CENELEC büyük bir sektör olan elektronoloji alanına yönelik olarak Avrupa Standartları yayınlanarak Avrupa Ekonomik Alanında (EEA) elektrik ve elektronik mamul ve hizmetlerin pazara giriş kriterlerini belirlemektedir. İmal edilmiş mamullerin %22’si elektronik olduğundan veya elektrik enerjisiyle çalıştığından ötürü bu sektör topluluk açısından büyük önem taşımaktadır.
CENELEC standardının %58’i bir kelimesi dahi değiştirilmeden doğrudan Uluslararası Elektronik Komitesi (IEC)’den alınmaktadır. Buradan anlaşılacağı üzere CENELEC Avrupa’da yerli imalatçı ve üreticiler kadar Avrupa dışındaki tedarikçilere de açık olan bir elektronik pazarın oluşumuna yardım etmektedir.
ISO: ( International Organization For Standardization): Bugün yeryüzünde yürürlükte olan Uluslararsı standartların %70’i Uluslararsı Standardizasyon Kuruluşu ve Uluslararası Elektroteknik Komisyonu tarafından hazırlanmıştır. Diğer %30’luk kısmı ise başta Uluslararası Telekomünikasyon Birliği (ITU-International Telekomunication Union) olmak üzere 24 uluslararası kuruluş tarafından hazırlanmıştır. ITU diğer 24 kuruluş içinde en aktif olanıdır. ISO, IEC ve ITU bir çok alanda işbirliği yapmakta ve global standardizasyonunun zirve kuruluşlarını oluşturmaktadırlar.
ISO. 1947 yılında kurulmuş ve merkezi Cenevre’dedir. 134 ülkenin üyesi olduğu bu kuruluşun hazırlamış olduğu uluslararası standart sayısı 12.000’i geçmiş durumdadır.
IEC:(İnternational Electrotechnical Commission): 1906 yılında kurulmuş ve merkezi Cenevre’dedir. 61 ülkenin üyesi olduğu bu kuruluşa, TSE 1956’dan beri üyedir. 5000’e yakın Uluslararası Standart hazırlamış olan bu kuruluş elektrik, elektronik ve ilgili teknolojiler alanlarında görev yapmaktadır. Bazen konunun önemi, hazırlayan kuruluşun itibarı ve uluslararası tanınmışlığı dolayısıyla bazı önemli milli veya bölgesel kuruluşların hazırlamış olduğu standartlar da uluslararası standartlar olarak kabul görmektedir. Bu tür bazı standartları geliştiren teşkilatlar olarak şunları sayabiliriz: ASTM, IEEE, DIN, ASME, SAE NFPA gibi.
|
